Włosy, skóra i paznokcie po operacji bariatrycznej
Jak dbać o siebie po zabiegu i kiedy spodziewać się poprawy.
Artykuł przygotowany we współpracy z Dr n.med. Magdaleną Raszewską – Famielec
Operacja bariatryczna to ogromna zmiana dla całego organizmu. Dzięki niej można skutecznie schudnąć, poprawić metabolizm, zmniejszyć ryzyko wielu chorób i znacząco podnieść jakość życia. Jednocześnie jednak okres pooperacyjny jest czasem intensywnej adaptacji organizmu do nowych warunków.
Jednym z częstszych, a zarazem najbardziej niepokojących dla pacjentów problemów jest pogorszenie kondycji włosów, skóry i paznokci. Warto wiedzieć, że są to zmiany częste, przewidywalne i w większości przypadków przejściowe. Odpowiednia wiedza, suplementacja i pielęgnacja pozwalają je znacząco ograniczyć.
Dlaczego po operacji wypadają włosy?
Po zabiegach bariatrycznych (takich jak rękawowa resekcja żołądka, ominięcie żołądkowo-jelitowe czy założenie opaski) u około 50–60% pacjentów pojawia się tzw. łysienie telogenowe. Jest to przejściowy typ wypadania włosów, który:
- zwykle zaczyna się 2–3 miesiące po operacji,
- może trwać kilka miesięcy,
- w większości przypadków ustępuje samoistnie w ciągu 6–12 miesięcy.
Mechanizm tego zjawiska jest dobrze poznany. Organizm po zabiegu doświadcza znacznego stresu – zarówno fizycznego, jak i metabolicznego. Dochodzi do:
- szybkiej utraty masy ciała,
- zmian w sposobie odżywiania,
- czasowych niedoborów białka, witamin i minerałów,
- działania stresu operacyjnego i znieczulenia ogólnego.
W takiej sytuacji organizm „oszczędza energię”, kierując ją przede wszystkim do narządów niezbędnych do życia. Włosy – jako struktury niekluczowe dla przeżycia – przechodzą masowo w fazę spoczynku (telogen), a następnie zaczynają wypadać. Co ważne, mieszki włosowe nie ulegają zniszczeniu, dlatego włosy mają możliwość ponownego odrostu.
Niedobory po operacji bariatrycznej – główna przyczyna problemów
Po operacjach zmniejszających objętość żołądka lub omijających fragmenty jelita cienkiego może dojść do ograniczonego wchłaniania niektórych składników odżywczych. Nawet przy prawidłowej diecie organizm może mieć trudności z ich wykorzystaniem.
Najczęstsze niedobory dotyczą:
- białka,
- żelaza,
- cynku i selenu,
- witaminy B12,
- biotyny,
- witaminy D3,
- kwasu foliowego.
Niedobory te mają bezpośredni wpływ na kondycję włosów, skóry i paznokci – prowadzą do ich osłabienia, łamliwości, wolniejszego wzrostu i pogorszenia wyglądu. Dodatkowo zbyt szybkie tempo chudnięcia oraz stres związany z zabiegiem mogą nasilać te objawy.
Jak przygotować się do operacji?
Jeśli jeszcze przed planowanym zabiegiem zauważasz nadmierne wypadanie włosów, ich przerzedzenie lub pogorszenie stanu skóry i paznokci, warto zgłosić się do dermatologa lub trychologa.
Specjalista może zalecić wykonanie badań laboratoryjnych, takich jak:
- poziom witaminy D3,
- żelazo (oraz ferrytyna),
- cynk, selen,
- witamina B12,
- kwas foliowy.
Wczesne wykrycie i wyrównanie niedoborów sprawia, że organizm lepiej znosi operację, szybciej się regeneruje i rzadziej reaguje nasilonym wypadaniem włosów po zabiegu.
Pielęgnacja włosów po operacji
Wypadanie włosów po operacji bariatrycznej jest zjawiskiem przejściowym. Kluczowe znaczenie ma stworzenie organizmowi odpowiednich warunków do odbudowy.
Najważniejsze zalecenia obejmują:
- Dietę bogatą w białko – zwykle 60–100 g dziennie, zgodnie z indywidualnymi zaleceniami dietetyka.
- Regularną suplementację – zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego (preparaty zawierające m.in. żelazo, cynk, witaminy z grupy B, biotynę, witaminę D).
- Delikatną pielęgnację włosów – używanie miękkich szczotek, unikanie intensywnego tarcia, agresywnego suszenia, prostowania i częstego farbowania.
- Masaż skóry głowy – poprawia ukrwienie i może wspierać proces odrastania włosów.
- Preparaty miejscowe – w niektórych przypadkach można stosować środki wzmacniające cebulki (np. preparaty z minoksydylem), zawsze po konsultacji z dermatologiem.
Pierwsze oznaki odrostu włosów (tzw. baby hair) zwykle pojawiają się po kilku miesiącach. Pełna regeneracja może trwać od 12 do nawet 18 miesięcy.
Skóra po operacji bariatrycznej
Szybka utrata masy ciała wpływa również na skórę. Może ona stać się:
- bardziej sucha,
- wiotka,
- podatna na podrażnienia i otarcia,
- skłonna do stanów zapalnych w fałdach skórnych.
Aby zadbać o jej kondycję, warto:
- pić odpowiednią ilość wody – co pomaga utrzymać prawidłowe napięcie i elastyczność skóry,
- regularnie stosować nawilżające balsamy i olejki,
- dbać o higienę, zwłaszcza w miejscach narażonych na wilgoć i tarcie (fałdy skórne),
- w razie potrzeby używać preparatów ochronnych lub przeciwgrzybiczych,
- przy utrzymujących się zmianach skórnych zgłosić się do dermatologa.
Paznokcie po bariatrii
Po operacji paznokcie mogą stać się:
- cienkie,
- matowe,
- bardziej łamliwe,
- wolniej rosnące.
Aby je wzmocnić:
- dbaj o higienę dłoni i stóp,
- używaj rękawiczek ochronnych podczas prac domowych,
- unikaj manicure i pedicure bezpośrednio po zabiegu,
- nie noś zbyt ciasnego obuwia,
- stosuj odżywki, olejki i kremy wzmacniające płytkę paznokciową.
Kiedy zgłosić się do lekarza?
Jeżeli mimo prawidłowej suplementacji, diety i pielęgnacji:
- wypadanie włosów utrzymuje się dłużej niż 6–12 miesięcy,
- pojawiają się nasilone zmiany skórne,
- paznokcie ulegają znacznemu uszkodzeniu,
warto ponownie wykonać badania laboratoryjne i skonsultować się z dermatologiem. W niektórych przypadkach konieczne jest leczenie miejscowe lub modyfikacja suplementacji.
Podsumowanie
Wypadanie włosów oraz pogorszenie kondycji skóry i paznokci po operacji bariatrycznej to częste, ale najczęściej przejściowe zjawiska. Kluczowe znaczenie mają:
- odpowiednio zbilansowana dieta,
- regularna suplementacja,
- cierpliwość i delikatna pielęgnacja,
- współpraca z zespołem medycznym.
Po kilku miesiącach organizm stopniowo odzyskuje równowagę, a włosy, skóra i paznokcie zaczynają się regenerować. Dla większości pacjentów jest to etap przejściowy na drodze do lepszego zdrowia i samopoczucia.